ที่มาและผู้แต่ง

ประวัติผู้แต่ง ผลงาน และจุดประสงค์การพระราชนิพนธ์

ผู้แต่งเจ้าฟ้าธรรมธิเบศร

เจ้าฟ้าธรรมธิเบศรไชยเชษฐ์สุริยวงศ์

หรือ เจ้าฟ้ากุ้ง เป็นพระราชโอรสองค์ใหญ่ในสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศและพระพันวัสสาใหญ่ ต่อมาได้รับสถาปนาเป็นเจ้าฟ้ากรมขุนเสนาพิทักษ์

ทรงได้รับการยกย่องเป็น “บรมครูทางกาพย์” และเป็นกวีเอกในสมัยกรุงศรีอยุธยาตอนปลาย เพราะทรงเชี่ยวชาญทั้งวรรณกรรมทางโลกและทางธรรม

ผลงานสำคัญ

วรรณกรรมทางศาสนา

นันโทปนันทสูตรคำหลวง และพระมาลัยคำหลวง

ผลงานทางศาสนา

กาพย์เห่และกาพย์ห่อโคลง

กาพย์เห่เรื่องกากี และกาพย์ห่อโคลงประพาสธารทองแดง

ผลงานประเภทกาพย์ชุดแรก

ผลงานสำคัญอื่น

กาพย์ห่อโคลงนิราศธารโศก และกาพย์เห่เรือ

ผลงานประเภทกาพย์ชุดที่สอง

จุดประสงค์การแต่ง

ทรงพระราชนิพนธ์ขึ้นในคราวตามเสด็จสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศไปนมัสการรอยพระพุทธบาท จังหวัดสระบุรี

  • เพื่อชื่นชมธรรมชาติระหว่างการเดินทาง
  • เพื่อให้ฝีพายขับเห่ในกระบวนพยุหยาตราทางชลมารค
  • เพื่อกำกับจังหวะการพายเรือให้พร้อมเพรียง
  • เพื่อสร้างความสนุกสนานแก่ผู้แต่งและพลพาย
  • เพื่อประกาศการเสด็จให้ประชาชนริมฝั่งมารับเสด็จ
จุดประสงค์การแต่งกาพย์เห่เรือ